Acıbadem Kayseri
Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Başak Tanır, çocuklarda anne
karnından ergenliği kadar büyüme ve gelişmenin takip edilmesi gerektiğini
söyleyerek, “Pek çok hastalığın ilk belirtisi büyüme ve gelişmenin duraklamasıdır.
Bebeklerin sağlığını korumak için ise aşı takvimine uymak gerekir” dedi.
Acıbadem Kayseri Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Başak
Tanır, çocuğun sağlık durumunu anlamanın en iyi yolunun büyümesini
ölçmek olduğunu vurguladı. Büyüme ve gelişmenin genellikle bir arada kullanılan
kelimeler olduğunu belirten Dr. Tanır büyümenin, vücut hacmi ve kütlesinin
artması anlamını taşıdığını ve boy, ağırlık, baş çevresi gibi vücut
ölçümleriyle belirlendiğini söyledi. Bu ölçümlerin, sağlıklı çocukların
ölçülmesiyle hazırlanan standart büyüme eğrileri ile karşılaştırıldığını
anlatan Dr. Tanır sapmaların erken tespit edilerek gerekli önlemlerin
alınmasını sağladığını ifade etti.
“Anne karnından ergenliğe kadar devam
eder”
Gelişmenin ise hücre ve dokuların yapı ve bileşimindeki değişiklikler sonucunda
meydana gelen olgunlaşma, hücrelerin ve dokuların işlevsellik kazanması ile
mental, motor fonksiyon olarak dil gelişimi ve sosyal bilgiler artışı olduğunu
dile getiren Dr. Tanır büyüme ve gelişmenin anne karnında başladığını ve
ergenlik dönemi sonuna kadar devam ettiğini belirtti. Büyümenin izlenmesinin,
çocuğun hastalık durumunun erken tanı almasında, beslenmenin
değerlendirilmesinde, büyümede meydana gelen duraksama ya da yavaşlamaların
erken dönemde tespit edilmesinde önemli bir yere sahip olduğunun altını çizen
Dr. Tanır, “Genetik faktörler, hormonlar, cinsiyet, beslenme, metabolik ve
kronik hastalıklar, çeşitli enfeksiyonlar ve psikososyal sorunlar büyüme ve
gelişmeyi etkilemektedir. Pek çok hastalığın ilk belirtisi büyüme ve gelişmenin
duraklamasıdır. Bu nedenle Sağlık Bakanlığı ‘Erken Çocukluk Gelişimi
ve Büyümenin İzlenmesi Programı’ yürütmektedir. Büyümenin İzlenmesi
Programı’nın amacı sağlam, hasta çocuk ayrımı yapmadan tüm çocukların hangi ortamlarda,
nasıl bir beslenme uygulanarak büyüdüklerini, kilolarını, boylarını
ölçerek sağlıklı bir gelişim gösterip göstermediklerinin tespit edilmesi
ve erken tanı konularak girişimlerde bulunulmasıdır” diye konuştu.
“Anne sütü almayan bebekler daha dikkatle izlenmeli”
Bebeklerde hastalıktan korunmanın en güvenilir yolunun aşı takvimine uymak
olduğunu vurgulayan Dr. Tanır çocukların boy ve ağırlık ölçümlerinin, büyüme ve
gelişmenin, beslenme durumunun belirlenmesinde önemli birer ölçüm olduğunu;
özellikle anne sütü almayan, düşük doğum ağırlıklı, ikiz eşi ya da ailenin çok
sayıda çocuğundan biri olan, doğumdan sonraki ilk bir yıl içinde kardeş ölümü
bulunan bebekler gibi bazı risk etmenlerini taşıyan çocukların çok dikkatle
izlenmesi gerektiğini söyledi. Doğumdan sonra ilk günlerden itibaren bebek ile
ilgili dikkat edilmesi gereken hususlar olduğunun altını çizen Dr. Tanır, “Halk
arasında bilinen ismiyle topuk kadın, işitme, görme, kalça displazisi gibi
doğumdan sonra tarama ve aşılar mutlaka yaptırılmalıdır. Bebeklerde sık görülen
bazı hastalıklardan korunmanın en güvenilir, en kolay yolu onları düzenli
aralıklarla ve aşı takvimine uygun aşılatmaktır. Bebeğin beslenmesi ilk 6 ay
anne sütü, 2 yaşına kadar uygun ek gıdalar ile anne sütüne devam edilerek yapılması,
bir sorun yaşandığında aile hekimine müracaat edilmesi gerekir. Bebek ölçüm,
izlemleri düzenli olarak yaptırılmalıdır” ifadelerini kullandı.
“İlk 6 ay su bile vermeden emzirin”
Ebeveynlerin büyüme gelişmeyi takip ederek hekime yardımcı olmasının problemlerin
çözülmesine de yardımcı olacağını söyleyen Dr. Tanır, “Anne ve babaların
bilinçli olarak çocuklarının büyüme ve gelişmelerini yakından takip etmesi ve
aile hekimi ile işbirliği içinde olması, oluşabilecek problemlerin önüne
geçilmesinde yardımcı olacaktır. Bebeğin tüm biyolojik ihtiyaçları için en iyi
ve eksiksiz besin anne sütüdür. Bebeğin sağlıklı gelişmesini ve büyümesini
ve hastalıklardan korunmasını sağlar. Doğumdan sonraki ilk günler bebeğiniz,
günün büyük bölümünü uyuyarak geçirir. Emme ve yutma reflekslerine sahiptir.
Lohusalık döneminin ilk yarım saatinde bebekle annenin bedensel teması
sağlanarak, mutlaka ilk ağız sütü verilmelidir. Bebeğe 6. ayın bitimine kadar
anne sütünden başka hiçbir gıda, su dâhil verilmeden emzirme 2 yaşına kadar sürdürülmelidir.
Çocuğunuzun büyüme ve gelişmesi 0-4 yaş arası oldukça hızlıdır” dedi.
Dr. Tanır, çocuğun 1 yaşına girdiğinde kendi başına yemek yiyebilmesi
gerektiğini, kendi eliyle yemesinin, nörolojik gelişimi ve küçük motor
hareketlerinin hızlı gelişebilmesi için önem arz ettiğini dile getirdi.
