Uzmanlar tarafından omuz ağrısının en yaygın nedeni olarak gösterilen Rotator
manşet yırtığı, tekrarlayan omuz hareketi yapan veya ağır yükler ile
çalışanlarda sık görülüyor. Rotator manşet yırtığının genellikle orta yaş ve
üzeri kişileri daha çok etkilediğini kaydeden Medicana International Ankara
Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü’nden Op. Dr. Mehmet Batu Ertan,
Rotator manşet hastalığı ve tedavi yöntemleri ile ilgili bilgi verdi.
“Rotator manşet, eklem hareketlerini
düzenler”
Rotator manşetin, kürek kemiği üzerinden başlayarak kol kemiğine (humerus)
yapışan dört kas ve bunlarla ilişkili tendonlardan oluştuğunun altını çizen
Op.Dr. Ertan, “Bu dört kas omuz eklemini stabil hale getirir, eklem
hareketlerini düzenler ve omuza kuvvet uygulayan daha büyük kaslara karşı
dengeyi sağlar. Standart bir sınıflandırma şeması olmasa da çoğu yırtık, tam
kalınlıkta veya kısmi kalınlıkta görülebilir” dedi.
Dolaşım bozukluğu ve
şiddetli travma temel sebebi oluşturuyor
Rotator manşet yırtığının nedeninin genellikle çok faktörlü olduğunu belirten
Ertan, “Rotator manşetin kemiğe yapışma bölgesindeki dolaşımın bozulması veya
tekrarlayan ya da yüksek enerjili travma sonrası bu yırtıkların oluştuğu
düşünülür. Dejenerasyon, sıkışma ve aşırı yüklenme de Rotator manşet
yırtıklarının gelişimine değişen derecelerde katkıda bulunabilir” diye konuştu.
“Baş üstü
aktivitelerde omuz ağrısı oluşur”
“Rotator manşet yırtığı olan hastalar genellikle baş üstü aktivite ile gelişen
omuz ağrısından şikayetçi olur” diyen Op. Dr. Mehmet Batu Ertan, hastalığın
belirtilerini şu şekilde anlattı:
“Ağrılı günlük aktiviteler arasında gömlek ve iç çamaşırı giymek veya saç
yıkamak ve taramak yer alabilir. Hastalar ağrıyı boyun bölgesinden dirseğe
kadar tarif edebilir ve sıklıkla geceleri, özellikle etkilenen omuzun üzerine
yatarken ağrı olduğunu bildirirler. Güçsüzlük, Rotator manşet yırtıklarının
sıklıkla belirtilen bir başka semptomudur. Şikayeti belirgin olmayan kişilerde
zayıflık belirtiler arasında yer alabilir ancak Rotator manşet zayıflığını
tespit etmek için fiziki muayene dikkatle yerine getirilmelidir.”
“80 yaş üzerinde bu
oran yüzde 70’e çıkıyor”
Toplumda Rotator manşet yırtığının omuz ağrısının en yaygın nedeni olduğuna ve
sıklıkla orta yaş üzeri kişilerde görüldüğüne dikkat çeken Op. Dr. Ertan,
“Rotator manşet bozukluğu, tekrarlı omuz hareketi yapan ya da ağır yükler ile
çalışan kişilerde ve baş üstü hareket gerektiren sporcularda sıklıkla görülen
önemli bir problemdir. Öte yandan cerrahi veya görüntülemeyle tespit edilen,
semptomatik veya asemptomatik Rotator manşet yırtığının görülme sıklığı, 20 yaş
altında yüzde 10 civarında görülürken, 80 yaş üzerinde bu oran yüzde 70’e
çıkmaktadır. Bu durum ağır işlerde çalışanlar ya da sporcu olmayan genel
popülasyonda da yaşa, ek hastalıklara ve zaman içinde yıpranmaya bağlı olarak
sıklıkla izlenmektedir” ifadesini kullandı.
Artroskopik cerrahi daha hızlı iyileşme
sağlıyor
Yırtık bir Rotator manşetin cerrahi olarak onarılması ihtiyacının yaşa,
aktivite seviyesine ve yırtığın ciddiyetine bağlı olarak değiştiğini belirten
ertan, konuşmasına şöyle devam etti:
“Tam kat Rotator manşet yırtığı olan kişi genç veya aktif ise cerrahi onarım
önerilir. Tendon ve kasın küçülmesini önlemek için kısa süre içerisinde
ameliyat tercih sebebidir. Kısmi kalınlıkta yırtık var ise ve aktivitesi
sınırlı, ileri yaşlı hastalarda ise öncelikle cerrahi dışı tedavi düşünülür. Bu
hastalara genellikle ilk önce fizik tedavi ve omuz içi enjeksiyonlar uygulanır.
Ancak cerrahi dışı tedavilerden fayda görülmez ise bu hastalar için de ameliyat
önerilir. Rotator manşet onarımı günümüzde sıklıkla artroskopik olarak
uygulanmaktadır. Artroskopik cerrahi, kamera ve ışık içeren bir cihaz ile diğer
aletlerin yerleştirildiği birkaç küçük kesi ile gerçekleştirilir. Artroskopik
cerrahi hastaya daha az ağrı ve spor başta olmak üzere normal aktivitelere daha
hızlı dönüş gibi avantajlar sağlamaktadır.”
“Tedavi edilmezse yırtığın boyutu artar”
Rotator manşet yırtıklarının seyrinin, yaralanmaya ve hastaya bağlı olarak
büyük ölçüde değiştiğini ifade eden Op. Dr. Mehmet Batu Ertan, travmatik veya
dejeneratif olan büyük yırtıkların zamanla kötüleşme eğiliminde olduğunun
altını çizdi.Tam kalınlıktaki yırtıkların yüzde 80'inden fazlasının ve kısmi
kalınlıktaki yırtıkların yaklaşık yüzde 25'inin boyutunun arttığını açıklayan
Op. Dr. Ertan, “Bu kötüleşme altı aydan dokuz yıla kadar değişen zaman
aralıklarında gerçekleşebilir; bu nedenle hastalar için takip gereklidir. Daha
büyük kısmi yırtıklarda ve tam kat yırtıklarda genişleme oranı daha hızlıdır ve
ilk 12 aylık takipte kötüleşme görülmektedir” dedi.