TBMM Genel Kurulunda, sosyal medyaya ve doğum iznine yönelik düzenlemeleri de içeren Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifinin 9 maddesi daha kabul edildi.
Kabul edilen maddelere göre, İş Kanunu'nda yapılan
değişiklikle, işçiye, eşinin doğum yapması halinde verilen ücretli izin süresi
5 günden 10 güne çıkarılacak.
Çocuk Koruma Kanunu'na eklenen hükme göre, cinsel saldırı,
çocukların cinsel istismarı, reşit olmayanla cinsel ilişki, uyuşturucu veya
uyarıcı madde imal ve ticareti, uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını
kolaylaştırma, müstehcenlik, fuhuş, insan ticareti, kasten öldürme suçlarından
haklarında adli sicil ve arşiv kayıtlarında kesinleşmiş mahkumiyet kararı
bulunanlar, kamuya, özel sektöre veya sivil toplum kuruluşlarına ait her ne
adla olursa olsun çocukların yoğun olarak bulunduğu çocuk hizmet birimleri,
adli görüşme odaları, eğitim kuruluşları, çocuk etkinlik ve oyun evleri, okul,
okul servisi, okul kantini, yurt, kreş, gündüz bakımevi, çocuk kulübü, internet
kafeleri ve salonları, e-oyun yerleri, çocuk spor okulu, beden eğitimi ve spor
tesisleri olarak işletilen iş yerlerini şahsen işletemeyecek, bu iş yerlerinde
çalıştırılamayacak ve herhangi bir sıfatla fiilen bu iş yerlerinde görev
alamayacak.
Bu kapsama giren kişilere aynı hükümde belirtilen iş
yerlerinin açılması veya işletilmesi için izin ve ruhsat verilmeyecek. Söz
konusu iş yerlerinin bu kapsamdaki kişilerce işletildiğinin tespit edilmesi
halinde bu kişilere iş yerinin devri için 6 ay süre tanınacak ve bu sürede kişi
iş yerini fiilen işletemeyecek. Bu süre içinde devir işlemi yapılmadığı
takdirde verilen izin ve ruhsatlar, bunları veren kamu kurum ve kuruluşları
tarafından iptal edilecek.
Bu kapsamdaki iş yerlerinde çalışanlar, adli sicil ve arşiv
bilgilerine dayanılarak oluşturulan bu iş yerlerinde çalışabileceğini gösterir
resmi belgeyi 6 ayda bir işverene ibraz etmek zorunda olacak.
Hükme aykırı olarak işçi çalıştıran kişiye, mahallin mülki
idare amiri tarafından düzenlemeye aykırı olarak çalıştırdığı her bir kişi
başına brüt asgari ücretin 3 katı tutarında idari para cezası verilecek.
Aykırılığın cezanın tebliğinden itibaren 1 ay içinde giderilmediğinin tespiti
halinde, hükme aykırı olarak çalıştırılan her bir kişi başına brüt asgari
ücretin 7 katı tutarında idari para cezası kesilecek. Bu cezanın tebliğinden
itibaren bir ay içinde aykırılığın halen giderilmemiş olması halinde, ilgili
kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen izin ve ruhsatlar iptal edilecek.
Düzenlemenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, Adalet ile Aile ve Sosyal
Hizmetler bakanlıklarınca müştereken belirlenecek.
Ücretli doğum iznine
yönelik diğer düzenlemeler
Düzenlemeyle, Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası
Kanunu'nda değişiklik yapılıyor. Buna göre, hizmet akdi ile bir veya birden
fazla işveren tarafından çalıştırılan, köy ve mahalle muhtarları ile hizmet
akdine bağlı olmaksızın kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan
sigortalı kadının veya sigortalı erkeğin sigortalı olmayan eşinin, kendi
çalışmalarından dolayı gelir veya aylık alan kadının ya da gelir veya aylık
alan erkeğin sigortalı olmayan eşinin gebeliğinin başladığı tarihten itibaren
doğumdan sonra gebelik ve analık haliyle ilgili rahatsızlık ve engellilik
hallerinin analık hali kabul edilmesinde süre 8 haftadan 16 haftaya
çıkarılacak.
Kanunda yapılan diğer bir değişikliğe göre ise hizmet akdi
ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılan, köy ve mahalle
muhtarları ile hizmet akdine bağlı olmaksızın kendi adına ve hesabına bağımsız
çalışan muhtarlar ile ticari kazanç veya serbest meslek kazancı nedeniyle
gerçek veya basit usulde gelir vergisi mükellefi olan, gelir vergisinden muaf
olup esnaf ve sanatkar siciline kayıtlı olan, tarımsal faaliyette bulunan
sigortalı kadının analığı halinde, doğumdan önceki 1 yıl içinde en az 90 gün
kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması şartıyla, doğumdan önceki 8 ve
sonraki 16 haftalık sürede, çoğul gebelik halinde ise doğumdan önceki 8
haftalık süreye 2 haftalık süre eklenerek çalışmadığı her gün için geçici iş
göremezlik ödeneği verilecek.
Bu kapsamdaki sigortalı kadının erken doğum yapması halinde
doğumdan önce kullanamadığı çalıştırılamayacak süreler ile isteği ve hekimin
onayıyla doğuma 3 hafta kalıncaya kadar çalışma süresi, "2 hafta kalıncaya
kadar" şeklinde değiştirilecek.
Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik
Yapılması Hakkında Kanun Teklifi ile Kurumlar Vergisi Kanunu'nda değişikliğe
gidiliyor. Buna göre, Darülaceze'ye yapılacak bağış ve yardımlar kurumlar
vergisi matrahından indirilebilecek.
İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu
Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'da "oyun",
"oyun dağıtıcı", "oyun geliştirici" ve "oyun
platformu" tanımları hüküm altına alınıyor.
Kanunun, Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen,
"içeriğin yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi" başlıklı
hükümde düzenlemeye gidiliyor. Buna göre, sosyal ağ sağlayıcı 15 yaşını
doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak ve bu hizmetin sunulmaması konusunda
yaş doğrulama dahil gerekli tedbirleri almakla yükümlü olacak. Sosyal ağ
sağlayıcı, 15 yaşını doldurmuş çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunma konusunda
gerekli tedbirleri alacak. Bu kapsamda alınan tedbirler sosyal ağ sağlayıcının
kendi internet sitesinde yayınlanacak.
Sosyal ağ sağlayıcı, açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli
ebeveyn kontrol araçları sağlayacak. Ebeveyn kontrol araçları ise hesap
ayarlarının kontrol edilmesine, satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi
ücrete dayalı işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına tabi kılınmasına ve
kullanım süresinin izlenmesi ve bu sürenin sınırlandırılmasına ilişkin
mekanizmaları içerecek.
Sosyal ağ sağlayıcı, aldatıcı reklamları engelleyici
tedbirleri almakla yükümlü olacak.
Türkiye'den günlük erişimi 10 milyondan fazla olan sosyal ağ
sağlayıcı, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde verilen kararın gereğini
derhal ve en geç bir saat içinde uygulayacak, Kanun uyarınca verilen içeriğin
çıkarılması veya erişimin engellenmesi kararlarına konu yayının kendi internet
sitesinde yayınlanmaması hususunda gerekli her türlü tedbiri alacak.
Verilen idari para cezasının tebliğinden itibaren 30 gün
içinde yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde Bilgi Teknolojileri ve
İletişim Kurumu (BTK) Başkanı tarafından Türkiye'de mukim vergi mükellefi olan
gerçek ve tüzel kişilerin ilgili sosyal ağ sağlayıcısına yeni reklam vermesi
yasaklanacak, bu kapsamda yeni sözleşme kurulamayacak ve buna ilişkin para
transferi yapılamayacak. Reklam yasağı kararının verildiği tarihten itibaren 3
ay içinde yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK Başkanı, sosyal ağ
sağlayıcının internet trafiği bant genişliğinin yüzde 50 daraltılması için sulh
ceza hakimliğine başvurabilecek.
Başvurunun kabulüne ilişkin hakim kararının uygulanmasından
itibaren 30 gün içinde söz konusu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK
Başkanı, sosyal ağ sağlayıcının internet trafiği bant genişliğinin yüzde 90
oranına kadar daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Hakim
ikinci başvuru üzerine vereceği kararında, yüzde 50'den düşük olmamak kaydıyla,
sunulan hizmetin niteliğini de dikkate alarak daha düşük bir oran
belirleyebilecek.
Bu kararlara karşı BTK Başkanı tarafından itiraz yoluna
gidilebilecek. Hakim tarafından verilen kararlar erişim sağlayıcılara
bildirilmek üzere BTK'ye gönderilecek. Kararların gereği, bildirimden itibaren
derhal ve en geç 4 saat içinde erişim sağlayıcıları tarafından yerine
getirilecek. Yükümlülüğün yerine getirilmesi halinde, reklam yasağı
kaldırılacak ve hakim kararları kendiliğinden hükümsüz kalacak. İnternet
trafiği bant genişliğine yapılan müdahalenin sona erdirilmesi için erişim
sağlayıcılara BTK tarafından bildirim yapılacak.
Bu hüküm, düzenlemenin yayımı tarihinden 6 ay sonra
yürürlüğe girecek.
Oyun platformlarının
yükümlülükleri
Teklifle oyun platformlarına ilişkin düzenlemeler de
yapılıyor.
Buna göre, oyun platformu usulüne uygun olarak
derecelendirilmeyen oyunları sunamayacak ancak derecelendirilmeyen oyunları en
yüksek yaş kriterine göre derecelendirmek kaydıyla sunabilecek. Oyun platformu
içerik veya yer sağlayıcı olmasından doğan sorumluluk ve yükümlülükleri saklı
kalmak kaydıyla, usulüne uygun olarak derecelendirilmeyen içerikleri çıkarmakla
yükümlü olacak.
Türkiye'den günlük erişimi 100 binden fazla olan yurt dışı
kaynaklı oyun platformu, BTK, Erişim Sağlayıcıları Birliği, adli veya idari
makamlarca gönderilecek tebligat, bildirim veya taleplerin gereği ile düzenleme
kapsamındaki diğer yükümlülüklerin yerine getirilmesini temin için Türkiye'de
gerçek veya tüzel kişi temsilci belirlemekle ve bu temsilciye dair bilgileri
BTK'ye bildirmekle yükümlü olacak. Oyun platformu, temsilcinin iletişim
bilgilerine kolayca görülebilecek ve doğrudan erişilebilecek şekilde internet
sitesinde yer verecek.
Oyun platformu, açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli
ebeveyn kontrol araçları sağlayacak.
Ebeveyn kontrol araçları, hesap ayarlarının kontrol
edilmesine, satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi ücrete dayalı
işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına tabi kılınmasına ilişkin mekanizmaları
içerecek.
BTK, oyun platformunun bu düzenlemeye uyumuna ilişkin olarak
oyun platformundan kurumsal yapı, bilişim sistemleri, veri işleme mekanizmaları
dahil olmak üzere bu düzenlemenin uygulanmasıyla doğrudan ilgili açıklamaları
talep edebilecek. Oyun platformu, BTK tarafından talep edilen bilgi ve
belgeleri derhal ve 15 günü geçmemek üzere BTK tarafından belirlenecek süre
içinde vermekle yükümlü olacak.
Bu düzenlemenin uygulanmasına, oyun platformunun uyması
gereken yükümlülüklere ve yaş kriterlerine göre derecelendirmeye dair usul ve
esaslar, BTK tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenecek.
Bu kapsamdaki yükümlülükler ile Kurum tarafından çıkarılan
yönetmelikte yer alan yükümlülüklerini yerine getirmeyen oyun platformuna BTK
tarafından bildirimde bulunulacak. Bildirimden itibaren 30 gün içinde bildirime
konu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde oyun platformuna BTK Başkanı
tarafından 1 milyon Türk lirasından 10 milyon Türk lirasına kadar idari para
cezası verilebilecek. Verilen idari para cezasının tebliğinden itibaren 30 gün
içinde bildirime konu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde 10 milyon Türk
lirasından 30 milyon Türk lirasına kadar bir kez daha idari para cezası
verilebilecek. İdari para cezası miktarı ihlalinin niteliği, ağırlığı,
kullanıcılar üzerindeki etkisi veya meydana gelen zarar dikkate alınarak takdir
edilecek.
İkinci kez verilen idari para cezasının tebliğinden itibaren
30 gün içinde bildirime konu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK
Başkanı, oyun platformunun internet trafiği bant genişliğinin yüzde 30 oranında
daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Başvurunun kabulüne
ilişkin hakim kararının uygulanmasından itibaren 30 gün içinde bildirime konu
yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK Başkanı, oyun platformunun
internet trafiği bant genişliğinin yüzde 50 oranına kadar daraltılması için
sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Hakim ikinci başvuru üzerine vereceği
kararında, yüzde 30'dan düşük olmamak kaydıyla, sunulan hizmetin niteliğini de
dikkate alarak daha düşük bir oran belirleyebilecek.
Bu kararlara karşı BTK Başkanı tarafından Ceza Muhakemesi
Kanunu hükümlerine göre itiraz yoluna gidilebilecek. Hakim tarafından verilen
kararlar erişim sağlayıcılara bildirilmek üzere BTK'ye gönderilecek. Kararların
gereği, bildirimden itibaren derhal ve en geç 4 saat içinde erişim
sağlayıcıları tarafından yerine getirilecek. Bildirime konu yükümlülüğün yerine
getirilmesi halinde, verilen idari para cezalarının 4'te biri tahsil edilecek
ve hakim kararları kendiliğinden hükümsüz kalacak. İnternet trafiği bant
genişliğine yapılan müdahalenin sona erdirilmesi için erişim sağlayıcılara BTK
tarafından bildirim yapılacak.
Bu hüküm, düzenlemenin yayımı tarihinden 6 ay sonra
yürürlüğe girecek.
Askeri personelin
ücretli doğum izni süresi
Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu, Sahil Güvenlik
Komutanlığı Kanunu, Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu'nda yapılan
değişiklikle kadın personele sağlanan ücretli doğum sonrası izin süresi 8
haftadan 16 haftaya, toplam ücretli doğum izni süresi 24 haftaya çıkarılıyor.
En fazla 3 yaşında bir çocuğu eşiyle birlikte veya münferit
olarak evlat edinen askeri personele çocuğun teslim edildiği tarihten itibaren
8 hafta süreyle izin verilecek. Bu izin evlatlık kararı verilmeden önce çocuğun
fiilen teslim edildiği durumlarda da uygulanacak.
Bir veya daha fazla çocuğa eşiyle birlikte veya münferit
olarak koruyucu aile olan askeri personele çocuğun koruyucu aile yanına teslim
edildiği tarihten sonra isteği üzerine 10 gün izin verilecek.
TBMM Başkanvekili Celal Adan, teklifin 24. maddesinin kabul
edilmesinin ardından birleşime ara verdi. Aranın ardından komisyonun yerini
almaması üzerine Adan, birleşimi bugün saat 14.00'te toplanmak üzere kapattı.
Kaynak: AA