Ekonomik sebeplerden kaynaklanan stres ve çeşitli rahatsızlıkların herkes
tarafından bilindiğini belirten Mudanya Üniversitesi Psikoloji Bölümü Dr.
Öğretim Üyesi Kahraman Güler, ancak bilinen şikayetlerin yanı sıra ilginç ve
yeni sorunlar olarak ortaya çıkan bazı hastalıkların da olduğunu söyledi. Ekonomik
endişeler insan psikolojisinde önemli rol oynuyor. Maddi zorluklar beraberinde
stres, gelecek endişesi ve anksiyeteyi getirirken, fiziksel anlamda yorgunluk,
baş ağrısı gibi rahatsızlıklar da ciddi etkiler görülebiliyor.
Konu ile ilgili açıklamalarda bulunan Mudanya Üniversitesi
Psikoloji Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Kahraman Güler, "Ekonomik zorluklarla
birlikte gelen stres, genellikle basit bir endişeden daha fazlasıdır. Bu tür
bir stres, uzun süre devam ettiğinde psikolojik sağlığımız üzerinde ciddi
etkiler oluşturur. Maddi sorunlar yaşadığımızda, çoğumuz farkında olmadan
depresyon, anksiyete ve sürekli yorgunluk gibi durumlarla karşı karşıya
kalabiliriz. Ekonomik sorunların sebep olduğu endişeler, uyku bozukluklarını ve
dikkat eksikliklerini beraberinde getirir. Zaman içinde basit günlük işleri
bile yapamaz hale geliriz. Yetersizlik duygusu, endişelerimizi daha da büyütür
ve geleceğe dair karamsar düşünceler üretmeye başlarız. Ekonomi, sosyal
hayatımızı ve arkadaşlıklarımızı da belirler. Ekonomik durumlarımız, farkında
olmadığımız bir şekilde sosyal ilişkilerimizi de yönlendirir. Maddi durumumuz
iyi olmadığında, dışarı çıkıp sosyalleşmeye daha az istekli oluruz.
Arkadaşlarımızla yapılan buluşmalardan kaçınır, evde kalmayı tercih ederiz. Bu
durum sosyal izolasyonu tetikler, yalnızlık hissimizi artırır ve zamanla
kendimizi dışlanmış ya da unutulmuş hissetmeye başlarız. Ayrıca toplumdaki
ekonomik farklılıklar da sosyal hayatımıza da zarar verebildiğini görmekteyiz.
Kendimizi başkalarıyla kıyaslayarak mutsuzluk yaşar, bu da özgüvenimizi zedeler
ve kendimize olan saygımızı azaltır. Böylece maddi durumumuz psikolojik
sağlığımızı ciddi anlamda etkileyerek bir kısır döngü oluşturmaktadır"
şeklinde konuştu.
"Ekonomik
sıkıntılarla baş edebilmek için ne yapılabilir?"
Psikolojik olarak ekonomik sorunlarla başa çıkmanın püf noktalarını anlatan Dr.
Güler, "İlk adım olarak, ekonomik sıkıntılarımızı kişisel bir başarısızlık
olarak görmemek gerekiyor. Maddi sorunlar yaşamamız, bizlerin yetersiz ya da
başarısız olduğu anlamına gelmez. Bu noktada yapılması gereken ilk şey,
kendimizi suçlamayı bırakmak ve maddi zorlukların herkesin başına
gelebileceğini kabullenmektir. Ekonomik durumun düzelmesi zaman alabilir; bu
sebeple sabırlı olmak, süreci adım adım yönetmek ve kendimize karşı anlayışlı
olmak psikolojik sağlığımız açısından kritik bir öneme sahiptir. Ekonomik
sıkıntılarla mücadelede bir başka önemli nokta ise sosyal destek
mekanizmalarımızı canlı tutmaktır. Maddi zorluklar yaşayan birçok kişi,
genellikle içinde bulunduğu durumu paylaşmaktan çekinir ve kendini
yalnızlaştırabilir. Ancak ekonomik sıkıntılarımızı ailemizle, yakın
dostlarımızla veya güvendiğimiz kişilerle açıkça konuşmak hem üzerimizdeki
psikolojik yükü azaltır hem de bize farklı bakış açıları sunabilir. Böylelikle
kendimizi yalnız hissetmek yerine destek gördüğümüzü fark ederiz ve güç
kazanırız. Ayrıca ekonomik problemlerle başa çıkmada bütçe planlaması yapmak da
oldukça etkili bir yöntemdir. Düzenli bir bütçe yaparak gelir ve giderlerimizi
takip edebiliriz. Bu planlama sayesinde mali durumumuz üzerinde kontrol
sağlarız ve geleceğe yönelik daha gerçekçi hedefler belirleyebiliriz. Bütçe
yapmak, ekonomik belirsizliğin oluşturduğu endişeyi azaltmanın yanı sıra
psikolojik olarak bize güven duygusu da verir. Son olarak, ekonomik
sıkıntıların üzerimizdeki psikolojik etkileri ciddi boyutlara ulaştığında
profesyonel destek almaktan çekinmemeliyiz. Psikolojik destek almak çoğu zaman
göz ardı edilir veya ertelenir ancak psikolojik sağlık en az
maddi sağlık kadar önemlidir. Bir uzmanla konuşmak, stres yönetimi
tekniklerini öğrenmek ve durumu daha doğru perspektiften görmek açısından
faydalı olabilir. Unutulmamalıdır ki ekonomik stres, kişisel bir yenilgi değil,
hayatın doğal süreçlerinden biridir ve bu konuda profesyonel destek almak
gücümüzü gösterir" dedi.