İngiltere’de hekimler, Avrupa’daki meslektaşlarına kıyasla daha erken yaşta meslekten ayrılmayı planlıyor.
"Medscape Europe’s Retiring From Medicine Report 2025” raporuna göre, İngiliz doktorların Fransa ve Almanya’daki meslektaşlarına kıyasla tıptan daha erken ayrılmayı planlama olasılığı daha yüksek.
Bu durum, en çok ihtiyaç duyduğu bir dönemde Ulusal Sağlık
Hizmetinin (NHS) deneyimli hekimlerini kaybedebileceği endişesini artırıyor.
Fransa ve Almanya’da ankete katılan doktorların yaklaşık
beşte biri 70’li yaşlarına kadar çalışmayı planladıklarını belirtirken, İngiliz
doktorlar çok daha erken ayrılmayı öngörüyor: %32’si 60’lı yaşlarının başında
emekli olmayı planladığını, %15’i ise 50’li yaşlarında tıptan ayrılmayı
umduğunu söyledi.
Buna karşılık Fransa ve Almanya’da doktorların yalnızca %3’ü
50’li yaşlarında emekli olmayı beklediğini ifade etti.
Bu fark önemli, çünkü Avrupa’daki birçok sağlık sistemi, iş
gücü açığı ve yaşlanan hekim nüfusu nedeniyle daha yaşlı doktorların daha uzun
süre çalışmaya devam etmesine giderek daha fazla ihtiyaç duyuyor.
Ancak İngiliz doktorların, büyük ölçüde tükenmişlik sendromu
nedeniyle meslekten daha erken ve kademeli olarak ayrılmayı planlaması, NHS’nin
Fransa ve Almanya gibi ülkeler kadar kapasitesini sürdüremeyebileceğini
gösteriyor.
İngiliz Tabipler Birliği temsilciler kurulu başkanı Dr. Amit
Kochhar, “Doktorların %59’unun erken 60’lı yaşlarda emeklilik nedeni olarak
tükenmişliği göstermesi endişe verici” dedi.
“Zaten ciddi personel eksikliğiyle mücadele eden NHS, bu
deneyimli profesyonelleri artık değerli hissettirmediği için kaybetmeyi göze
alamaz.”
Ankete Fransa’dan 1725, Almanya’dan 1035 ve Birleşik
Krallık’tan 799 doktor katıldı. Üç ülkede de katılımcıların medyan yaş grubu
60–64 olarak belirlendi.
Yaşlanan iş gücü geç
emekliliğe bağlı
Medscape bulguları, Avrupa sağlık sistemlerinin iş gücü
açığı, artan talep ve yaşlanan hekim nüfusuyla mücadele ettiği bir döneme denk
geliyor.
2022 yılında Almanya’daki hekimlerin üçte birinden fazlası
55–64 yaş aralığındaydı. Ayrıca 12 AB ülkesinde doktorların %40’tan fazlasının
55 yaş ve üzerinde olduğu bildirildi.
OECD Sağlık Bölümü’nde kıdemli sağlık ekonomisti olan Gaetan
Lafortune’a göre, bu tabloda sağlık sistemi kapasitesini korumak için daha geç
emeklilik giderek daha önemli hale geliyor.
70 yaşından sonra da
çalışabiliyorlar
Lafortune, Fransa ve Almanya’da 65 yaş üzeri doktor
sayısının ve oranının arttığını, birçok OECD ülkesinin de hekimleri standart
emeklilik yaşının ötesinde çalışmaya teşvik eden politikalar geliştirdiğini
belirtti.
Fransa’da son 10 yılda 65 yaş üzeri doktor sayısı %60 arttı;
toplam içindeki payları ise %13,4’ten %16,2’ye yükseldi.
Fransa’da serbest çalışan doktorlar için yasal bir üst
emeklilik yaşı bulunmuyor; tıp odasının onayıyla 70 yaş ve sonrasında da
çalışabiliyorlar. Hastanelerde çalışan maaşlı doktorlar genellikle 67 yaşında
emekli olurken, son reformlar bazılarına 75 yaşına kadar çalışma imkânı
tanıyor.
Ayrıca Fransa’da doktorların emeklilik sonrası da
çalışabilmesi için maaş ve emekli aylığını birlikte alma imkânı sunulması gibi
uygulamalar da teşvik ediliyor.
Almanya ve Birleşik
Krallık arasındaki fark
Anket, Alman doktorların ileri yaşta çalışmaya daha sıcak
baktığını gösteriyor. Yaşın tek başına meslek icrası için belirleyici
olmadığını söyleyenlerin oranı Almanya’da daha yüksek. Ayrıca “doktorluk için
fazla yaşlı olma” sınırı en yüksek ortalamayla yine Alman katılımcılar
tarafından ifade edildi.
Alman doktorlar, emeklilik sonrası da tıp ile bağlarını
sürdürmeye daha yatkın: bilimsel yayınları takip etmek, gelişmeleri izlemek
veya meslek örgütlerine üyeliklerini sürdürmek gibi.
Buna karşılık İngiliz doktorlar meslekten ayrılma konusunda
daha duygusal bir ikilem yaşıyor. Yaklaşık üçte ikisi, tıptan ayrıldıklarında
kimliklerinin bir kısmını kaybedeceklerini düşünüyor. Ayrıca meslekten ayrıldıktan
sonra hem mutluluk hem de üzüntü hissedeceklerini öngörenlerin oranı daha
yüksek.
Geç emeklilik tek
başına çözüm değil
Uzmanlar, yalnızca emeklilik yaşını yükseltmenin Avrupa’daki
sağlık personeli krizini çözmeye yetmeyeceği konusunda uyarıyor.
2025 yılında yayımlanan ortak bir politika belgesine göre,
2022’de Avrupa’da 1,2 milyon doktor ve sağlık çalışanı açığı bulunuyor ve
2030’a kadar doktorların üçte birinden fazlası emeklilik yaşına ulaşacak.
Bu nedenle yalnızca yeni personel almak yeterli değil;
mevcut çalışanları elde tutma, çalışma koşullarını iyileştirme, tükenmişliği
önleme ve esnek çalışma modelleri geliştirme gibi adımlar da gerekli.
Avrupa Maaşlı Doktorlar Federasyonu Başkanı Alessandra
Spedicato, “Tıp iş gücü yorgun ve hayal kırıklığı içinde” diyerek özellikle
genç doktorlar arasında mesleğe bakışın değiştiğini vurguladı.
“Genç nesiller meslekle eskisi kadar güçlü bir bağ kurmuyor
ve ileri yaşlara kadar çalışmak istemiyor” dedi. Ayrıca 50 yaş üstü doktorlarla
gençler arasında çalışma yaklaşımı açısından ciddi bir fark bulunduğunu
belirtti.
Spedicato’ya göre, uzmanlık alanı da doktorların ne kadar süre
sağlıklı şekilde çalışabileceğini etkiliyor; çünkü mesleğin fiziksel ve
psikolojik yükü branşlara göre değişiyor.
Buna rağmen birçok doktor emeklilikten sonra da tıpla bağını
sürdürmek istiyor.
“Doktorluk güçlü bir motivasyon gerektirir” diyor Spedicato.
“Beyaz önlük ömür boyu sizinle kalır.”
Kaynak: Medimagazin